ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
523
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
درم سنك معجون دحمرثا . ديكرى « 1 » سخت قوى ، [ صفته ] « 2 » : بكيرذ لوبيا سرخ يك كف روينه دو كف ، اينهمه را بجوشانذ با سه قدح آب تا بيك قدح باز آيذ ، آنكاه از وى يكى « 3 » سكرّه بكيرذ و آب سداب نيم سكره و بنج درم سنك روغن ياسمن « 4 » بخورذ نيك [ آيد ] « 5 » . باز بسر سرابيون ايذون مىكويذ من آزموذم ديكرى سخت قوى ، صفته « 6 » : افتيمون و فربيون و غاريقون و بلبل و دوقوا « 7 » ( f . 419 ) و انيسون و فطراساليون از هر يكى برابر ، اينهمه را بكوبذ نيك و با سيكى كهن يار كند ، شربتى از همه داروها دو درم سنك ، و من وذن جويبارى بداذمى « 8 » با كوز كوفته از هر يكى بنج درم سنك با بنج ستير انكبين حيض « 9 » فروذ آوردى « 9 » ، و باز بوذى كيك درم سنك خزميان برفزودمى و لكن « 10 » اين كس سقلابى « 11 » بوذى سرد مزاج . باز همين يكبار زنى ديكر « 12 » را بداذم هلاك خواست كشتن تا باقراص كافورى و شكّر و روغن باذام علاج كردم تا برست از ان . اينك بدينكونه بوذ اين علاجها « 13 » و بطبيخ ابهل و اقراص مر بسندكى بوذ و از آن قوىتر نبايذ « 14 » ، و من بسيار علاج كردم « 15 » بدين كردار و بدين معالجت هم خون تنك شوذ و هم سدّه بكشايذ « 16 » و هم قوّت ماسكه ضعيف كردذ و هم قوّت دافعه قوى كردذ ، و اكنون ياذ كنم جيزهاء ديكر از بهر آنكسها كى كشاذه شوذ حيض « 17 » تا ببندذ « 18 » .
--> ( 1 ) - ف : « ديكرى » ندارد ( 2 ) - قياسا افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 3 ) - ف : يك ( 6 - 4 ) - ف : و بخورذ بيكبار پسر سرابيون ايذون مىكويذ من آزموذم قوى ( 5 ) - از « ب ه » افزوده شد . ( 7 ) - ف : دوقو ( 8 ) - ف : « بداذمى » ندارد ( 9 - 9 ) - ف : فروذ اوردن چن بداذمى ( 10 ) - ف : و ليكن ( 11 ) - ف : صقلابى ( 12 ) - ف : « ديكر » ندارد ( 13 ) - ف : افزوده . كه ياذ كردم ( 14 ) - ف : نيايذ ( 15 ) - ف : علاج كردهام ( 16 ) - ف : كشايذ ( 17 ) - ب ه : ايشان ( 18 ) - ب ه : بتوفيق اللّه عز و جل